Zwembad ’t Tolhekke

Ontstaan

De eerste plannen voor de bouw van een zwembad in de regio dateren uit 1962. Zowel in de gemeenten Steenwijkerwold als in Oldemarkt bestond al lang behoefte tot de bouw van een nieuw zwembad. De Nederlandse Heidemaatschappij had in opdracht van de gemeente Oldemarkt in 1962 al een plan ontwikkeld om in het natuurgebied de Krolsbergen een nieuw bad aan te leggen. De kosten hiervan werden geraamd op 300.000 gulden. Al snel werd duidelijk dat dit project een maatje te groot was voor alleen de gemeente Oldemarkt. Er werd al snel toenadering gezocht met buurgemeente Steenwijkerwold. Een logische beslissing omdat veel bezoekers van het nieuw te bouwen zwembad uit de dorpen Willemsoord, De Basse en Kerkbuurt zouden komen. De gemeente Steenwijkerwold reageerde positief op de vraag of het mogelijk was om samen plannen te maken voor de bouw van een gezamenlijk zwembad. In december 1963 werd er een commissie opgericht om het initiatief vorm te geven. De commissie bestond uit: de wethouders P. Sloot van de gemeente Steenwijkerwold en H. Tietema van Oldemarkt, aangevuld met diverse raadsleden en ambtenaren

Locatie en financiering

Het eerste probleem dat moest worden opgelost was natuurlijk de vraag: op welke plaats moest het nieuwe zwembad worden gebouwd? De gemeente Oldemarkt had al een plan klaarliggen voor Krolsbergen – Paasloregel, Steenwijkerwold dacht zelf aan de omgeving Willemsoord – Paasloregel. Het compromis werd om het zwembad achter het voormalige tolhuis aan de Oldemarktseweg te bouwen. De locatie had het voordeel dat gemeentegrens door het zwembad zou komen te liggen. De kosten van het project werden geraamd op een half miljoen gulden. Beide gemeenten zouden samen 100.000 gulden bijdragen, de bevolking moest 20.000 gulden bijdragen en de rest zou worden aangevuld met subsidies van de provincie en rijksoverheid. Het plan was om een zwembad te bouwen met drie kleuterbaden en een diep bassin groot 15.40 bij 12,50 meter. Ook stond er een grote zonneweide gepland, badhokjes, douches, een EHBO-kamer, en een kiosk. Het bad zou met leidingwater worden gevuld en ververst. In juni 1965 werd de gemeentelijke voorbereidingscommissie opgeheven en hun taken werden overgenomen door een nieuwe stichting onder voorzitterschap van notaris Slot uit Oldemarkt.

De bouw

Nadat alle instanties hun akkoord hadden gegeven voor de bouw van een nieuw te bouwen zwembad aan de Oldemarktseweg, werd in januari 1967 de bouw van het zwembad aanbesteed. De firma Hoogenberg uit Tuk was met een bedrag van 286.750 gulden de laagste bieder. Enkele maanden later startte de bouw van het zwembad. Doordat de bouwkosten minder bedroegen dan begroot, besloten de gemeentebesturen dat er voldoende geld was voor de aanschaf van een moderne verwarmingsinstallatie. Pogingen om geld te krijgen voor de financiering van een springtoren met springkuil mislukten helaas. De bouw verliep voorspoedig en de openingsdatum werd gesteld op 1 mei 1968. In augustus 1967 begon de zoektocht naar een nieuwe “zwemmeester”. De heer Bert Schulting uit Hardenberg werd enkele maanden later benoemd als eerste badmeester van ’t Tolhekke. Mejuffrouw Anneke van Dijk uit Steenwijk werd zijn assistente.

De opening

Ondanks dat het bad al vanaf eind april geopend was vond de officiële opening pas plaats op zaterdagmiddag 22 juni 1968. De officiële opening werd verricht door de burgemeesters L. Boldingh van Steenwijkerwold en J. Tilkema van Oldemarkt. Als openingsstunt was er een zwemwedstrijd tussen de beide burgemeesters. Er was geen winnaar, want de mannen kwamen gelijktijdig aan. Er werd ook nog een schoolwedstrijd gehouden. Alle scholen uit de beide gemeenten hadden hun beste zes zwemmers afgevaardigd. Winnaar werd Harry de Lange van de katholieke lagere school uit Oldemarkt. Zeven meisjes van de zwemvereniging BZZ uit Zwolle gaven nog een demonstratie kunstzwemmen. In totaal waren er bij de opening 1500 mensen aanwezig.

Rel

Raadsleden van de gemeente Steenwijkerwold waren omdat ze geen officiële uitnodiging voor de opening hadden ontvangen uit protest niet aanwezig. PvdA-fractieleider Piest noemde het tijdens de raadvergadering “een groot schandaal: “Vele malen hebben wij lang en breed over de bouw van dit zwembad gesproken en de raad heeft hieraan altijd medewerking geven. Nu het bad klaar is, wordt er zelfs geen uitnodiging gestuurd”. Burgemeester Boldingh veronderstelde dat de uitnodigingen er door de drukte bij waren gebleven.

Zwembad te klein

Tot de officiële opening op 22 juni waren al 34.000 mensen de kassa gepasseerd. Stichtingsvoorzitter J. Slot memoreerde bij zijn toespraak tijdens de opening dat het zwembad nu alweer te klein was en er alles in het werk zou worden gesteld om geld bij elkaar te krijgen voor een uitbereiding. In het eerste jaar bezochten 85.000 mensen het zwembad. (in 2024 waren dit er ca. 60.000).

In 1969 besloot het bestuur om het diepe bad een keer zo groot te maken. De uitbereiding zou plaatsvinden aan de kant van Steenwijkerwold. Twee jaar later was het klaar en kreeg het bad de omvang zoals we het nu kennen.

Bericht uit Steenwijker courant van 16 september 1968.

Foto begin jaren 70

Zwem en poloclub

In oktober 1968 werd door badmeester Bert Schulting een poloclub opgericht die als naam kreeg OSZPC (Oldemarktse Steenwijkerwoldse Zwem Polo Club) Bekender is de op 19 december 1969 opgerichte zwemclub ’t Tolhekke. Onder leiding van badmeester Herman Lammerts en zijn vrouw Ria boekte de club met zwemmers als Hans Jansen, Saskia Lammerts en Saskia de Jonge vele nationale en internationale successen. Saskia de Jonge kwalificeerde zich in 2008 zelfs voor de Olympische spelen in Beijing. Fameus waren de in de jaren 1979-2005 gehouden jaarlijkse internationale zwemontmoetingen met de Duitse zwemclub SSC-90 uit Stükenbrock.

Herman Lammerts

Iemand die natuurlijk niet mag ontbreken in dit artikel is badmeester, trainer, ploegleider, vervoerscoördinator, en later vrijwilliger van “zijn” zwembad; Herman Lammerts. Herman werd in juli 1972 aangesteld als chef badmeester. Hiervoor was hij werkzaam in Heerenveen als trainer van zwemclub HZPC uit Heerenveen. De Leeuwarder Courant noemde hem in een artikel in juli 1972: “een product van de Groningse zwemschool” Met pijn in het hart neemt Herman afscheid van deze vereniging om zoals hij aangeeft: “het is hard om afscheid te nemen, maar mijn maatschappelijke positie is nu éénmaal het belangrijks. Mijn vrouw deed de waterpolotraining en de administratie, wij waren 45 uur in de week in touw voor HZPC. Alleen zij, die zelf werkzaam zijn in de zwemsport kunnen zoiets begrijpen. Wij gaan het rustiger aan doen”. Iedereen die Herman een klein beetje kent moet denk ik lachen om zijn uitspraak van ruim 50 jaar geleden. Herman woont momenteel in Wolvega is nog regelmatig te vinden in het zwembad voor een gevraagd of ongevraagd (positief) advies.

Vergeet vooral niet om eind april weer een jaarabonnement voor ons mooie zwembad te kopen!